pojęcie: model

abs­trak­cyj­na kon­struk­cja wyra­żo­na wzo­ra­mi mate­ma­tycz­ny­mi, sche­ma­tem blo­ko­wym lub algo­ryt­mem, opi­su­ją­ca mecha­nizm zacho­wa­nia się okre­ślo­nej rze­czy­wi­sto­ści (sys­te­mu) i wyja­śnia­ją­ca te zacho­wa­nia (Kühne, 2006); 

opi­sa­ny w okre­ślo­nym języ­ku sys­tem zało­żeń, pojęć i zależ­no­ści mię­dzy nimi pozwa­la­ją­cy opi­sać (mode­lo­wać) w przy­bli­żo­ny spo­sób jakiś aspekt rze­czy­wi­sto­ści, może zostać wyra­żo­ny wzo­ra­mi mate­ma­tycz­ny­mi lub sche­ma­tem blo­ko­wym (model nomi­nal­ny, abs­trak­cyj­ny), patrz tak­że mecha­nizm jako model, (Craver & Tabery, 2019):

Opis mecha­ni­zmu jako model: u góry zja­wi­sko obser­wo­wal­ne, u dołu model jako opis mecha­ni­zmu powsta­wa­nia odpowiedzi

Modelowanie pole­ga na abs­tra­ho­wa­niu od okre­ślo­nych szcze­gó­łów i stwo­rze­niu ide­ali­za­cji tak, by sku­pić się na isto­cie danej rze­czy. Dobry model opi­su­je wyłącz­nie mecha­nizm, jed­nak obser­wo­wal­na zmia­na sta­nów maszy­ny” nie jest mode­lem (opi­sem) mecha­ni­zmu jej dzia­ła­nia (Craver & Tabery, 2019).

Frigg, R., & Hartmann, S. (2018). Models in Science. In E. N. Zalta (Ed.), The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Summer 2018). Metaphysics Research Lab, Stanford University. Retrieved from https://​pla​to​.stan​ford​.edu/​a​r​c​h​i​v​e​s​/​s​u​m​2​0​1​8​/​e​n​t​r​i​e​s​/​m​o​d​e​l​s​-​s​c​i​e​n​ce/

Craver, C., & Tabery, J. (2019). Mechanisms in Science. W E. N. Zalta (Red.), The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Summer 2019). Metaphysics Research Lab, Stanford University. https://​pla​to​.stan​ford​.edu/​e​n​t​r​i​e​s​/​s​c​i​e​n​c​e​-​m​e​c​h​a​n​i​s​ms/

tak­że: Model: Wzór (opis) cze­goś, co ma być wyko­na­ne” (Mirriam-Webster 1981); Frigg, R., & Hartmann, S. (2006). Scientific models.